FUTBOLUN GÖLGESİNDE KALAN GERÇEKLER: BOŞ TRİBÜNLERİN ÇIĞLIĞI VE TFF’NİN SESSİZLİĞİ

*Bu yazı, ifade ve basın özgürlüğü kapsamında; kamu yararı gözetilerek kaleme alınmış eleştiri ve yorumlardan ibarettir. Kişilik haklarına saldırı veya iftira amacı taşımaz.

Geçtiğimiz haftalarda oynanan Trabzonspor-Fenerbahçe maçı, Türk futbolunda yönetim anlayışının geldiği noktanın somut bir fotoğrafını çekti. Maç sonrası 12 bin Trabzonspor seyircisine ceza kesildi. Temsilciler Kurulu Başkanı ve vekilinin benimsediği “Her şeyi raporlayın, başımız ağrımasın” anlayışı, talimatın ruhunu ortadan kaldırarak işi mekanik bir şablona indirgemiş durumda. Bu yaklaşım, sahadaki temsilciyi de “Benim başım derde girmesin” psikolojisine itmiş, yorumlama yetisini kaybetmiş, sadece söyleneni yapan bir memur zihniyetine dönüştürmüştür. Oysa temsilcilik, yalnızca yazılanı aktarmak değil; olayın özünü anlayıp sağlıklı bir rapor ortaya koymayı gerektiren bir uzmanlık alanıdır.

O maçta TFF Başkanı, Temsilciler Kurulu Başkanı ve vekili de stattaydı. Protokol tribününde, geçmişte hakemi soyunma odasına hapseden yöneticiler bugün TFF adına oradaydı. Böyle bir atmosferde baskı altındaki bir temsilciden sağlıklı rapor beklemek gerçekçi değildi. Maçın bitiş düdüğüyle birlikte yazılan rapor, 12 bin seyircinin cezalandırılmasıyla sonuçlandı.

İşte tüm bu yaşananların ardından, 27 Şubat 2026’da oynanan Trabzonspor-Karagümrük maçında tribünlerde sadece 5.720 kişi vardı. Bu rakam, Süper Lig tarihinde Trabzonspor’un ev sahipliğindeki en düşük ikinci seyirci sayısı olarak kayıtlara geçti. 41 bin 461 kişi kapasiteli stat neredeyse boş kalırken, sahada takım zirve yarışında kritik bir galibiyet almış, Fenerbahçe ile puan farkını 2’ye, lider Galatasaray ile 4’e indirmişti. Takım zirveye oynuyor, sahada goller atılıyor, puan farkları kapanıyor ama tribünler boş. Bir şehir takımını, hem de Trabzon taraftarı takımını yalnız bırakır mı? Trabzon gibi futbolun nabzının attığı bir yerde taraftar neden tribünleri terk eder? 12 bin kişilik cezanın faturası işte böyle kesildi. Taraftar, adaletin herkese aynı mesafede durmadığını gördü. Temsilcilerin baskı altında rapor yazdığına, kurulların liyakat yerine iltimasla oluşturulduğuna tanıklık etti. Ve tepkisini en etkili yolla, yani tribünleri terk ederek gösterdi. 5.720 kişi, aslında 41 bin kişilik bir çığlıktır: “Artık yeter! Bizi yönetenlere, kararlara, sisteme güvenmiyoruz!”

Futbol, sahada skorla; kurumlarda ise güvenle ayakta kalır. Bugün Türk futbolunda güven kayboldu. 12 bin kişilik cezanın ardından gelen 5.720 kişilik boş tribünler bunun en acı kanıtı. TFF yönetiminin sessizliği sürdükçe, bu güven kaybı daha da derinleşecek. Federasyonun önce bu sessizliği bozması, ardından şeffaflık ve hesap verebilirlik ilkeleriyle hareket etmesi gerekiyor. Liyakati esas almayan, herkese aynı mesafede durmayan, kararlarının gerekçesini açıklamaktan kaçınan bir yönetim anlayışı, en sadık taraftarı bile evinde oturmaya mahkûm eder. Bu oyunda boş tribünler kadar acı veren bir şey yoktur. Çünkü futbol, özünde seyircisiyle var olan bir oyundur. Seyircinin güvenmediği bir futbol, sadece 22 oyuncunun koşuşturduğu anlamsız bir aktiviteye dönüşür.

Boş tribünlerin çığlığı yankılanırken, Türk futbolu tarihinin en büyük fırtınalarından birine hazırlanıyor. Savcılığın yürüttüğü dev bahis soruşturması, adeta bir deprem etkisi yaratacak. İddiaya göre Giresunspor, Konyaspor, Antalyaspor, Adana Demirspor, Alanyaspor, Denizlispor, Ankaragücü, Yeni Malatyaspor, Kocaelispor, Bodrumspor, Gençlerbirliği, Göztepe ve Sivasspor’un da aralarında bulunduğu 13 kulüp, bu soruşturmanın ucunda küme düşme riskiyle karşı karşıya. TFF ise bu geniş tabloya ilişkin kapsamlı ve çerçevesi net bir kurumsal değerlendirmeyi henüz kamuoyuyla paylaşmadı.

Aynı federasyon, hakemler söz konusu olduğunda ne kadar hızlı hareket ettiğini gösterdi. Yaklaşık 650 hakem, gözlemci ve temsilciye 8 ay ve üzeri disiplin cezaları verildi. Ardından Merkez Hakem Kurulu Talimatı’nın 40. maddesi devreye sokularak lisanslar otomatik olarak iptal edildi. Süreli bir disiplin cezası, fiilen meslekten kopuş anlamına gelen bir sonuca dönüştürüldü. Hakem camiasının “ikinci ceza” olarak nitelendirdiği bu uygulama, disiplin hukukunun temel ilkeleri olan ölçülülük ve orantılılık ilkelerini hiçe saydı.

Federasyon bünyesindeki iddialar ise muammadan ibaret. Ömer Demir hakkında gündeme gelen iddialara rağmen resmi bir disiplin sevki yapılıp yapılmadığı hâlâ bilinmiyor. Başkan İbrahim Hacıosmanoğlu’nun “Doneler bize ulaşmadı, ulaştığında gereğini yaparız” açıklamasının üzerinden aylar geçti. Ne bağımsız bir inceleme komisyonu kuruldu ne de şeffaf bir değerlendirme mekanizması kamuoyuna duyuruldu. Taraftar bu tablodan şu mesajı alıyor: Hakemler için hızlıyız, yöneticiler için bekliyoruz. Alt kademe için milimetrik talimat işletilir, üst kademe için belirsizlik hâkim.

Federasyon başkanının farklı siyasi aktörlerle gerçekleştirdiği görüşmeler “nezaket ziyareti” olarak kamuoyuna yansıtıldı. Soruşturmanın bu kadar hassas bir aşamasında yapılan her temas, doğal olarak daha dikkatli okunuyor. Federasyonun bağımsızlık algısını güçlendirecek adımlar atmaması, kurumsal itibarını her geçen gün daha da aşındırıyor. TFF’nin bahis reklamları konusundaki kararsızlığı da ayrı bir çelişki. 7 Ocak 2026’da stadyumlardaki bahis reklamlarının kapatılmasını öngören talimat büyük manşetlerle duyuruldu. Kısa süre sonra aynı talimat sessiz sedasız iptal edildi ve eski düzenlemeye geri dönüldü. Kararın gerekçesine dair tek bir açıklama yapılmadı. İlkesel bir duruş mu yoksa geçici bir refleks mi olduğu anlaşılamadı. Savcılık açısından hiçbir sorun teşkil etmeyen hakem, gözlemci ve temsilcilere verilen cezalarda da benzer bir adım atılıp atılmayacağı sorusu akılları kurcalıyor. Kurumsal güven, özellikle kriz dönemlerinde, kararların arkasındaki gerekçenin açık biçimde anlatılmasıyla sağlanır. TFF ise gerekçe anlatmak yerine sessiz kalmayı tercih ediyor.

TFF Başkanı İbrahim Hacıosmanoğlu, Trabzonspor başkanlığı döneminde 3 Temmuz sürecine ilişkin şu sözleri söylemişti: “Her kim 3 Temmuz sürecinde şike yoktur diyorsa; namussuz, şerefsiz ve haysiyetsizin dik alasıdır.” Bugün aynı isim, Türk futbolunu temizleme iddiasıyla yola çıkan bir federasyonun başında. Geçmişte bu kadar keskin sözler söyleyen bir ismin, bugün benzer iddialar karşısında takındığı sessizlik ve mesafeli tutum, “temizlik” kavramının herkes için aynı anlama gelip gelmediği sorusunu akıllara getiriyor. 3 Temmuz’da “şikenin varlığına” bu denli keskin bir dille inanan bir zihniyetin, bugün aynı kararlılığı ve tutarlılığı tüm aktörlere eşit mesafede gösterip göstermediği, futbol kamuoyunun en büyük merak konusu.

Temizlik herkes için mi, yoksa sadece bazı halkalar için mi sorusunun cevabını tribünler çoktan verdi. Peki TFF bu cevabı duyacak mı? Yoksa sessizliğini koruyarak Türk futbolunu daha da derin bir krize sürüklemeye devam mı edecek? Boş tribünlerin çığlığı, TFF yönetiminin sessizliğinde yankılanıp duruyor. Bu sessizlik, Türk futbolunun geleceği açısından hiç de hayırlı değil.

Prof. Dr. Ömer DALMAN