TATİL GÜNLERİNDE OKUL ZİLLERİ
Bu makale, eğitim kurumlarının çevresel sorumlulukları konusunda farkındalık yaratmayı amaçlamaktadır. Okul zillerinin tatil günlerinde çalması gibi görünüşte küçük detaylar, aslında büyük toplumsal ve çevresel sorunların habercisi olabilir.
Okul zilleri, eğitim kurumlarının vazgeçilmez bir parçası olarak görülür. Ancak bu zillerin tatil günlerinde ve hafta sonlarında çalması, toplumsal ve çevresel açıdan ciddi sorunlar oluşturmaktadır. Bu makalede, okul zillerinin gereksiz yere çalmasının neden olduğu gürültü kirliliği, enerji israfı ve toplumsal duyarsızlık ele alınacaktır.
Dünya Sağlık Örgütü (WHO) raporlarına göre, sürekli gürültüye maruz kalmak; stres, uyku bozuklukları, kardiyovasküler hastalıklar ve konsantrasyon kaybına neden olmaktadır (WHO, 2018). Okul zilleri, özellikle şehir merkezlerinde yaşayanlar için tatil günlerinde dinlenme ve sessizlik ihtiyacını baltalamaktadır.
Tatil günlerinde çalan ziller, gereksiz elektrik tüketimine yol açmaktadır. Enerji Verimliliği Derneği’nin 2021 verilerine göre, Türkiye’deki okulların %30’unda otomasyon sistemleri bulunmamakta, bu da enerji israfına neden olmaktadır.
Okul zillerinin tatil günlerinde çalması, genellikle “her zaman böyle yapıldı” mantığıyla devam ettirilen bir alışkanlıktır. Pierre Bourdieu’nun “habitus” kavramı çerçevesinde, bu durum kurumsal ataletin bir yansımasıdır (Bourdieu, 1977). Eğitim kurumları, çevresel duyarlılık konusunda örnek olmak yerine, geleneksel uygulamaları sürdürmektedir.
Türkiye Çevre Eğitimi Vakfı’nın 2022 araştırmasına göre, toplumun %65’i gürültü kirliliğinin sağlık üzerindeki etkilerinden habersizdir. Okul zillerinin tatil günlerinde çalması, bu konudaki farkındalık eksikliğinin somut bir göstergesidir.
Çözüm Önerileri:
1. Okullarda tatil günlerinde zillerin çalmamasını sağlayacak otomasyon sistemleri kullanılmalıdır.
2. Millî Eğitim Bakanlığı; okul yöneticileri ve personeli için çevresel duyarlılık eğitimleri düzenlemelidir.
3. Belediyeler, gürültü kirliliği konusundaki denetimlerini güçlendirmeli ve okulları bu konuda bilinçlendirmelidir.
4. Öğrenciler ve çevre kulüpleri, bu konuda projeler geliştirerek sürece katkı sağlamalıdır.
Okul zillerinin tatil günlerinde çalması, görünüşte küçük bir sorun gibi görünse de aslında toplumun çevresel konulardaki duyarsızlığını ve değişime direncini yansıtan önemli bir göstergedir. Eğitim kurumları, sadece akademik bilgi aktaran değil, aynı zamanda çevre bilinci ve toplumsal sorumluluk konusunda örnek teşkil eden kurumlar olmalıdır. Bu bağlamda, okul zillerinin gereksiz yere çalması gibi uygulamaların gözden geçirilmesi, sürdürülebilir bir gelecek için atılacak önemli bir adım olacaktır.
Bu konuda il milli eğitim müdürlüklerinin sorumluluklarının bilinciyle gerekli duyarlılığı gösterip, şehirlerimizde mevcut bulunan tüm okulların müdürleriyle iletişim sağlayıp bu konuda halkımızın tepkilerine gerekli hassasiyeti göstereceklerini umut ediyorum. Gezdiğim birkaç şehirde de durumun aynı olduğuna şahit oldum. Demem o ki ülkemizdeki tüm okullardaki okul zillerine bir çekidüzen getirilmesini bekliyoruz. Vesselam.
Kaynakça:
1. Milli Eğitim Bakanlığı. (2023). Okul Çevre Yönetmeliği.
2. Enerji Verimliliği Derneği. (2021). Eğitim Kurumlarında Enerji Tüketim Raporu.
3. Türkiye Çevre Eğitimi Vakfı (TÜÇEV). (2022). Türkiye’de Çevre Bilinci Araştırması.
4. World Health Organization (WHO). (2018). Environmental Noise Guidelines for the European Region.
5. Bourdieu, P. (1977). Outline of a Theory of Practice. Cambridge University Press.
Öğr. Gör. Ed. Yılmaz ÇAKMAK