**”İZNİK: Bir Ritüelin Üç Siyaseti”**

“Papa cuma günü İznik’e geliyor. 1700 yıl önce bir imparatorluğun siyasi birliği için toplanan İznik Konsili’nin gölgesi bugün yeniden sahnede.
Ritüelin arkasında üç ayrı siyaset var: Papalığın diplomatik hamlesi, Roma’nın tarihsel mirası ve Türkiye’nin kimlik hassasiyeti.

Ama bütün bu gürültünün altında değişmeyen tek gerçek: Sınıf çelişkileri hala bütün kutsalların önünde.”

Sağ siyasetin siyasette belirleyeni kimlik ve din olmuştur her zaman. Hiç bir zaman emek üzerinden gürültü çıkardıkları görülmemiştir. Çünkü tehlikeli olan, egemenlerin tahtını sarsacak olan siyaset sınıf siyasetidir. Buna asla buluşmazlar , uzak dururlar. Yüzlerce yıllık konuları kimliğin ve dinin beka meselesi yaparak emekçilerin zihinlerini de bulandırırlar.

Bu siyaset tarzı da egemen sınıfın işine gelir buradan halkları bölmeyi asıl sorunlarından uzak tutmayı gayet iyi becerir.

Papa İznik’e geliyor… Ritüel mi, siyaset mi?

Katolik dünyasının yeni lideri Papa XIV. Leo, ilk dış ziyaretini Türkiye’ye yapıyor. Cuma günü İznik’te Ortodoks, Ermeni ve Süryani liderleriyle bir araya gelerek 1700 yıl önceki İznik Konsili’nin yıldönümünü anacak.

Dışarıdan bakıldığında “dinler arası dostluk” gibi duran bu ziyaret, içeride bambaşka hatları harekete geçiriyor.

Çünkü İznik,tarihsel Hristiyanlığın doğduğu yer olmaktan çok daha fazlası: Bir imparatorluğun ideolojik temelinin atıldığı, Papalığın yüzyıllar sonra üzerine bir devlet kurduğu, Türkiye’nin ise fetih hafızasında önemli bir yer işgal eden şehir.

Ritüel, görünürde bir dua; arka planda ise çok katmalı bir siyaset

325’teki ilk İznik Konsili, Hristiyanlığın “teolojik tartışması” değil, imparator Konstantin’in siyasi kriz yönetimiydi.

Ariusçuluk ile Teslis arasındaki çatışmayı çözmek, imparatorluğun dağılmasını engellemek için elzemdi.

Bugün Papa’nın bu mekana gelişinin sembolik yükü tam da burada yatıyor:

* Dogmanın doğduğu yer
* İdeolojik birliğin sahnesi
* Roma’nın evrensel iddiasının kaynağı

Batı Roma çöktükten sonra bile Papalık, bu birliği kullanarak dünyevi bir imparatorluk kurdu.
İznik’e dönüş, bu tarihsel hafızanın yeniden canlandırılmasıdır.

Papa XIV. Leo’nun Ortodoks ve Doğu kiliseleriyle İznik’te vereceği ortak fotoğraf, Vatikan için altın değerinde.

* Hristiyan dünyasının “birliği” ilan edilmiş olacak.
* Papalık yeniden küresel söylem üretme kapasitesini tazeleyecek.
* Doğu-Batı ayrılığına “simgesel köprü” görüntüsü verilecek.

Kısacası ritüelin kendisi kutsal; etkisi ise bütünüyle politik. Dünya kapitalizmi içinde din de bir güç enstrümanı olmaya devam ediyor. Papalık bu ziyarette “yumuşak güç diplomasisi”ni en rafine haliyle işletiyor.

“Papa İznik’te ayin yapacak” cümlesi, Türkiye’de özellikle sağ kesimde refleksif bir rahatsızlık yaratıyor.

Sebebi tarih değil; hafıza.İznik, fetih anlatısının sembol şehirlerinden biri. Papa’nın ayini, “Hristiyanlığın Anadolu’ya dönüşü” olarak okunuyor.
Vatikan’ın tarihsel iddiası yeniden canlanıyormuş gibi algılanıyor.

Burada siyasetçiler de devreye giriyor. Kimlik siyaseti, sınıfsal gerçeğin üzerini örtmek için en kolay kullanılan perde.

Ayin yapılacak, kameralar poz verecek, diplomasi kokuları etrafa yayılacak. Peki emekçinin sofrasında ne değişecek?
Hiçbir şey.

* Asgari ücret pazarı başka bir masada dönüyor.
* İşçinin gasp edilen hakkı başka bir mahkemede bekliyor.
* Kadınların yaşadığı şiddet başka bir karanlık odada devam ediyor.
* Gençliğin geleceksizliği başka bir istatistikte büyüyor.

Papa da gelse, Konstantin mezarından kalkıp gelse, kapitalizmin çarkı aynı hızla dönüyor.

Son söz: Ritüeller geçici, sınıf mücadelesi kalıcı

İznik, bugün yeni bir ayine değil, eski bir gerçeğe tanıklık ediyor:

Siyaset, kutsal mekânlarda değil; fabrikalarda, tarlalarda, okullarda, hastanelerde belirleniyor.
Ritüeller semboliktir; hayatı belirleyen sınıf çizgisidir.

Papa cuma günü İznik’e gelecek…
Ama emekçilerin gerçek ayini her gün alın terinde yapılacak.

Bu gündemler bizim gündemlerimiz değil. Yurdun her yerinde işçiler ayakta. Bizim gündemimiz bu işçilerin eylemlerini ortaklaştıranilmeyi becerebilmektir.